Instytucje płatnicze na gruncie postanowień Umowy międzyrządowej FATCA

W dniu 13 listopada 2007 roku uchwalona została Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2007/64/WE w sprawie usług płatniczych w ramach rynku wewnętrznego zmieniająca dyrektywy 97/7/WE, 2002/65/WE, 2005/60/WE i 2006/48/WE i uchylająca dyrektywę 97/5/WE.

Na gruncie ustawy o usługach płatniczych z dnia 19 sierpnia 2011 roku, implementującej postanowienia dyrektywy 2007/64/WE, usługi płatnicze mogą świadczyć banki, spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, instytucje płatnicze, czy też biura usług płatniczych.

Definicja rachunku płatniczego

Na gruncie przepisów ustawy rachunek płatniczy to rachunek prowadzony dla jednego lub większej liczby użytkowników (klientów), służący do wykonywania transakcji płatniczych. Rachunkiem płatniczym jest także rachunek bankowy, jeżeli rachunek ten służy do wykonywania transakcji płatniczych.

Celem rachunku płatniczego jest rejestrowanie środków pieniężnych użytkownika, które wpłynęły na ten rachunek oraz wykonywanie transakcji płatniczych, to jest wypłat oraz realizacji transferów pieniężnych. Rachunek płatniczy prowadzony jest dla użytkownika w związku z umową ramową zawartą z dostawcą usług płatniczych. Umowa ramowa reguluje wykonywanie indywidualnych transakcji płatniczych, oraz może zawierać postanowienia w zakresie prowadzenia rachunku płatniczego.

Rachunkiem płatniczym będzie przede wszystkim każdy rachunek rozliczeniowy, rozliczeniowo-oszczędnościowy oraz rachunek utworzony w związku z wydaniem karty kredytowej. Zatem co do zasady definicja rachunku płatniczego odpowiada definicji rachunku depozytowego na gruncie Umowy międzyrządowej FATCA.

Zakres usług świadczonych przez instytucje płatnicze

Za uznaniem instytucji płatniczej za instytucję finansową na gruncie regulacji FATCA przemawia zakres świadczonych przez te instytucje usług płatniczych, obejmujący przede wszystkim:

•przyjmowanie wpłat gotówki i dokonywanie wypłat gotówki z rachunku płatniczego oraz wszelkie działania niezbędne do prowadzenia rachunku,

•wykonywanie transakcji płatniczych, w tym transferu środków pieniężnych na rachunek płatniczy u dostawcy użytkownika lub u innego dostawcy przez wykonywanie usług polecenia zapłaty, w tym jednorazowych poleceń zapłaty.

Przyjmowanie depozytów przez instytucje płatnicze

Jednakże, zgodnie z art. 7 ustawy o usługach płatniczych środki pieniężne otrzymywane przez instytucje płatnicze w związku ze świadczeniem usług płatniczych oraz w zamian za wydawany pieniądz elektroniczny nie stanowią depozytu ani innych środków pieniężnych podlegających zwrotowi w rozumieniu art. 726 ustawy - Kodeks cywilny.

Co więcej, instytucje płatnicze, biura usług płatniczych, instytucje pieniądza elektronicznego oraz oddziały zagranicznych instytucji pieniądza elektronicznego nie mogą prowadzić działalności polegającej na przyjmowaniu depozytów lub innych środków pieniężnych podlegających zwrotowi w rozumieniu ustawy - Prawo bankowe.

Norma ta stanowi implementację art. 16 ust. 2 dyrektywy 2007/64/WE o usługach płatniczych, który odwołuje się do depozytów lub innych środków podlegających zwrotowi w rozumieniu art. 5 dyrektywy 2006/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 roku w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe.

Zgodnie z interpretacją dokonaną przez Komisję Europejską w pytaniach dotyczących wykładni postanowień dyrektywy 2007/64/WE, środki znajdujące się na rachunku płatniczym, służące do dokonywania transakcji płatniczych, nie powodują przekształcenia rachunku płatniczego w konto depozytowe. Środki stanowiące nadwyżkę ponad kwotę transakcji, które znalazły się na rachunku karty płatniczej prowadzonego przez wydawcę kart płatniczych innego niż bank, nie stanowią depozytu. Reguła ta odnosi się również do innych typów transakcji płatniczych przeprowadzanych przy wykorzystaniu rachunku płatniczego.

Podsumowanie

Mając na uwadze fakt, że instytucje płatnicze, w myśl dyrektywy 2007/64/WE nie mogą przyjmować depozytów pieniężnych na rachunki płatnicze, oraz biorąc pod uwagę interpretację Komisji Europejskiej, iż nadwyżka środków na rachunku płatniczym nie może być traktowana jako depozyt uznać należy, że instytucje płatnicze nie spełniają definicji instytucji finansowej na gruncie postanowień Umowy międzyrządowej FATCA.

Katarzyna Lamczyk

Zajmuje się przede wszystkim pozyskiwaniem finansowania działalności gospodarczej, papierami wartościowymi oraz korporacyjną obsługą spółek.

Czytaj dalej...

 Do góry